Aktualności

„Porwanie Europy” Jarosława Marka Rymkiewicza to najnowsza premiera Teatru Klasyki Polskiej. Akcja utworu rozgrywa się w nieprawdopodobnie szybkim tempie. Zdumiewa, trzyma w stałym napięciu i wprawia w zdumienie. Bohaterowie biegną za fabułą na złamanie karku po kwadraturze błędnego koła. Bawią do łez. Utwór Rymkiewicza jest farsą na sterydach, turbo- i nadfarsą. Samą, najczystszą esencją tego gatunku. Autor z nieodpartym wdziękiem, godną podziwu pewnością ruchów i niezwykłą werwą tańczy w „Porwaniu Europy” z podkasaną muzą morderczego walca. Wspólnie, obok tradycyjnych figur, wycinają w nim hołubce, wykonują przysiady, cepy, przeciągańce. Swymi popisami zawstydzają nawet najbardziej szalonego choreografa w najostrzejszej fazie obłędu. Nie o beztroski pląs jednak wyłącznie tutaj chodzi. Z tego wirującego gąszczu ciał, ale także – i przede wszystkim! – słów oraz idei, powyginanych w rozmaitych pozycjach, wyłania się obraz tyleż śmieszny, co straszny. Momentami wręcz przerażający. Oto tytułowa Europa staje przed nami obnażona, odarta – dosłownie! – ze swojego kostiumu. Szyły go dla niej wieki. Każda epoka dodawała swój krój, niepodrabialny sznyt. Nowoczesność widzi w tych misternych ściegach, unikalnych draperiach, pięknych fasonach jedynie fatałaszki. Służą jej one do aranżowania niezobowiązujących przebieranek, które prowadzą donikąd, do pustki, do bezsensu. Do klęski. Cóż z tego, że odbywającej się w farsowej tonacji.

Dramat jednego z najwybitniejszych polskich poetów współczesnych stanowi wyjątkowo ciekawy materiał dla aktorów. Natchnieni nieposkromioną wyobraźnią sceniczną i inwencją językową Rymkiewicza mogą stworzyć wybitne kreacje. Zespół Teatru Klasyki Polskiej czyni zadość temu zadaniu. Małgorzata Mikołajczak, Lidia Sadowa, Marta Dylewska, Maciej Wyczański, Leszek Zduń, Robert Latusek i Filip Orliński, precyzyjnie prowadzeni przez reżysera Jarosława Gajewskiego, wcielają się w swoje postacie z niespotykaną energią, pasją, najczulszą wrażliwością. Ożywiając bohaterów, rozpętują najtęższe potęgi żywiołu teatralności, by porwać ze sobą widzów i ich urzec.

Nieposkromiony humor, śmiała, niekiedy anarchistyczna gra z tradycją, konwencją o głębsze znaczenie w obliczu nadciągającej katastrofy, a do tego szczera wiara w niezmożoną siłę teatru – „Porwanie Europy” Jarosława Marka Rymkiewicza Teatru Klasyki Polskiej.

Tematem czwartego odcinka jest reżyserska interpretacja dramatu. Czym jest dramat w rękach reżysera: partyturą przyszłego koncertu, protokołem z przesłuchania świadków zdarzenia, a może programem komputerowym, który na scenie zamienia się w grę? Na czym polega wyjątkowe podejście do literatury twórców teatralnych? Dlaczego w epoce teatru postdramatycznego nadal chętnie sięgają po dramaturgię autorów dawnych i współczesnych? Na to i wiele innych pytań odpowiada ANNA AUGUSTYNOWICZ w rozmowie z gospodarzem programu.

Rozmowę poprzedza felieton Jacka Kopcińskiego „Dramat w rękach reżysera”.

ANNA AUGUSTYNOWICZ, reżyserka teatralna, wieloletnia dyrektor artystyczna Teatru Współczesnego w Szczecinie. Absolwentka teatrologii na Uniwersytecie Jagiellońskim oraz Wydziału Reżyserii w krakowskiej PWST. Debiutowała w 1989 roku, wystawiając Życie wewnętrzne Marka Koterskiego. Reżyserowała na ważnych scenach w Krakowie, Warszawie i Gdańsku. W swojej twórczości teatralnej sięga zarówno po dramat współczesny, jak i repertuar klasyczny, w szczególności sztuki Stanisława Wyspiańskiego i Witolda Gombrowicza. Scena stanowi dla niej laboratorium dramatu międzyludzkiego, którego kształt opisał Józef Tischner. Tworzy teatr autorski, o bardzo oryginalnej estetyce opartej na minimalizmie środków scenicznych, formalnym aktorstwie, bliskim kontakcie z publicznością.

𝐉𝐀𝐂𝐄𝐊 𝐊𝐎𝐏𝐂𝐈Ń𝐒𝐊𝐈, literaturoznawca i krytyk teatralny. Autor książek poświęconych teatralnej twórczości Mirona Białoszewskiego i Zbigniewa Herberta oraz dramaturgii autorów współczesnych: Zyty Rudzkiej, Małgorzaty Sikorskiej-Miszczuk, Artura Pałygi, Wojciecha Tomczyka, Tomasza Mana, Mariusza Bielińskiego, Jarosława Jakubowskiego. Autor antologii dramatu polskiego “Trans/formacja”, twórca serii “Dramat Polski. Reaktywacja” W latach 2006-2024 redaktor naczelny miesięcznika “Teatr”. Ostatnio wydał zbiór felietonów teatralnych “Widok z Koziej” (PIW).

19 listopada 2024 roku w Warszawie Teatr Klasyki Polskiej podpisał umowę o współpracy z Uniwersytetem Warszawskim, reprezentowanym przez Wydział Polonistyki. Zawarte porozumienie stanowi ważny krok w rozwoju relacji obu instytucji, których wspólnym celem jest pogłębianie refleksji nad polskim dramatem oraz umacnianie jego obecności w żywej praktyce teatralnej i edukacyjnej.

Współpraca opiera się na przekonaniu, że polska klasyka dramatyczna pozostaje jednym z najistotniejszych obszarów narodowego dziedzictwa kulturowego, wymagającym zarówno rzetelnych badań naukowych, jak i odpowiedzialnej, współczesnej interpretacji scenicznej. Wiedza i dorobek badawczy Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego — obejmujące historię, teorię i recepcję dramatu polskiego — stanowić będą merytoryczne zaplecze dla działań repertuarowych, edukacyjnych i popularyzatorskich Teatru Klasyki Polskiej.

Porozumienie zakłada ścisłą współpracę środowisk naukowego i artystycznego, realizację wspólnych projektów naukowo-artystycznych, seminariów, publikacji oraz wydarzeń poświęconych polskiemu dramatowi i teatrowi. Pracownicy Wydziału Polonistyki UW będą uczestniczyć w przedsięwzięciach Teatru również jako konsultanci naukowi, wspierając procesy interpretacyjne, adaptacyjne i koncepcyjne przygotowywanych przedstawień.

Strony podkreślają poszanowanie autonomii artystycznej Teatru Klasyki Polskiej oraz niezależności badań naukowych prowadzonych na Uniwersytecie Warszawskim, traktując tę współpracę jako przestrzeń twórczego dialogu, odpowiedzialności za słowo i troski o wysoki poziom merytoryczny podejmowanych działań.

 
Umowa została zawarta do 30 września 2027 roku.

Niech te Święta przyniosą spokój, dobre spotkania
i czas spędzony z tymi, którzy są ważni.

Niech będzie w nich życzliwość, uważność
i trochę światła na każdy dzień.

Wesołych Świąt
Zespół Teatru Klasyki Polskiej

Za nami premiera spektaklu „Stara Nowa Pastorałka” w Domu Pracy Twórczej w Radziejowicach! Przedstawienie, które w twórczy i pełen wdzięku sposób sięgnęło do tradycji staropolskich jasełek, wydobyło zarówno duchową głębię, jak i ludowy humor. Spektakl stał się barwną opowieścią o świętej historii widzianej oczami naszych przodków: o Bogu zmagającym się z męką twórczą stwarzania świata, pasterzach wędrujących do Betlejem przez Wieliczkę i Skalmierz oraz Herodzie próbującym przekupić śmierć stanowiskami w swojej administracji. Te pozornie naiwne, ludowe obrazy wybrzmiały jako zaskakująco trafne i prawdziwe świadectwo dawnej wyobraźni, w której pobożność splatała się z frywolnością, powaga z dowcipem, a sacrum z profanum w sposób możliwy tylko w jasełkach.

Przedstawienie stało się zaproszeniem do wspólnego kolędowania i zanurzenia się w atmosferze polskich świąt, ale także do refleksji nad kondycją wspólnoty – tej dawnej i tej współczesnej. Ważnym elementem spektaklu była oprawa muzyczna przygotowana przez prof. Marię Pomianowską – wybitną instrumentalistkę, kompozytorkę i pedagoga, od lat zajmującą się rekonstrukcją i popularyzacją staropolskich instrumentów oraz twórczym dialogiem między tradycją a współczesnością. Jej muzyka, oparta m.in. na brzmieniu suki biłgorajskiej i fideli płockiej, nadała spektaklowi autentyczność, rytm i emocjonalną głębię. Reżyserem „Starej Nowej Pastorałki” był Jerzy Machowski – reżyser teatralny, operowy, radiowy i telewizyjny, laureat nagrody „Don Kichot” za debiut reżyserski w Teatrze Polskiego Radia. Jego inscenizacja wydobyła z jasełek ich uniwersalny charakter, łącząc ludową prostotę z inteligentną ironią i żywym dialogiem z tradycją.

Premiera spektaklu w Radziejowicach stała się wspólnym świątecznym doświadczeniem – pełnym śmiechu, muzyki i zadumy – zwieńczonym kolędowym życzeniem: „Za kolędę dziękujemy, zdrowia szczęścia winszujemy na ten Nowy Rok!”.

Teatr Klasyki Polskiej z głębokim smutkiem żegna Piotra Cieplaka. Jego spektakle zapisały w najnowszej historii teatru polskiego wyjątkowy rozdział. Znalazły się w nim inscenizacje przełomowe, genialne, błyskotliwe. „Historyja o Chwalebnym Zmartwychwstaniu Pańskim” Mikołaja z Wilkowiecka z Teatru Współczesnego we Wrocławiu, „Słomkowy kapelusz” Eugène’a Labiche’a z warszawskiego Teatru Powszechnego, „Opowiadania dla dzieci” według Isaaka Bashevisa Singera zrealizowane Teatrze Narodowym – by wymienić tylko trzy z nich, choć lista jest oczywiście bardzo długa. Przedstawienia Piotra Cieplaka dotykały, budziły emocje, zachęcały do myślenia. Jego śmierć jest wielką stratą dla polskiego teatru. Rodzinie i przyjaciołom Piotra Cieplaka składamy szczere wyrazy współczucia.